GRBL Controller 3.6.1 แสดง error: Alarm lock ต่อเนื่องขณะ jog

ทำไมต้องรู้จัก error code ของ GRBL

GRBL ตอบกลับทุกคำสั่งที่ส่งเข้าไป ถ้าคำสั่งผิดหรือสภาพเครื่องไม่พร้อม มันจะตอบ error:N กลับมาเป็นตัวเลขล้วน ๆ ไม่มีคำอธิบาย หลายคนจึงเห็น error:9 บนหน้าจอแล้วไม่รู้ว่าต้องไปแก้ตรงไหน บทความนี้แปลความหมาย 38 รหัสมาตรฐานของ GRBL 1.1 เป็นภาษาไทย พร้อมบอกสาเหตุจริงและวิธีแก้ที่ทำได้หน้างาน ใช้คู่กับหน้า GRBL ของเครื่อง Mini CNC ที่คุณมีอยู่ได้เลย

รหัสทั้ง 38 ตัวในบทความนี้ตรงกับไฟล์ error_codes_en_US.csv ใน repository ทางการ gnea/grbl ซึ่งเป็นเวอร์ชัน GRBL 1.1 ขึ้นไป — ถ้าเครื่องคุณยังใช้ 1.0 อยู่ ตัวเลขรหัสจะต่างกันบ้าง ให้ดูคอลัมน์ “ความหมาย” เป็นหลัก

อ่านค่า error ยังไงให้ไว

ก่อนอ่านตารางยาว ๆ ให้จำหลักการ 3 ข้อนี้ก่อน เพราะช่วยตัดปัญหาได้เกินครึ่ง

  1. error:1 - error:3 = ปัญหาอยู่ที่ “ตัวคำสั่ง” ไม่ใช่ที่เครื่อง — มักเกิดจากไฟล์ G-code เสีย หรือก๊อปคำสั่งมาแล้วขาดตัวอักษร
  2. error:8, 9, 15 = เครื่อง ไม่พร้อม ให้ย้ายไปสถานะ Idle ก่อน (กดปุ่ม Reset / $X ปลดล็อก) แล้วสั่งใหม่
  3. error:20 ขึ้นไป = คำสั่ง G-code ตัวนั้น GRBL ไม่รู้จัก ไม่รองรับ หรือเขียนผิดไวยากรณ์ — ต้องแก้ที่ไฟล์ ไม่ใช่ที่เครื่อง

? เคล็ดลับ: พิมพ์ $$ เพื่อดูค่าตั้งทั้งหมด พิมพ์ $G เพื่อดูว่าเครื่องกำลังอยู่ในโหมดไหน (G0/G1, G90/G91, ระบบพิกัดอะไร) และพิมพ์ $# เพื่อดูพิกัดชดเชย — สามคำสั่งนี้ตอบคำถามได้เกือบทุกครั้งก่อนจะไปดูรหัส error

ตารางรหัส error ทั้ง 38 ตัว

กลุ่มที่ 1 — คำสั่งผิดรูปแบบ (1-3)

รหัสข้อความ GRBLสาเหตุและวิธีแก้
1Expected command letterGRBL หาตัวอักษรนำหน้าคำสั่งไม่เจอ เช่นส่ง 100 เฉย ๆ หรือ X10 โดยไม่มี G-code กำกับ แก้: ตรวจว่าแต่ละบรรทัดเริ่มด้วยตัวอักษร (G, M, X, Y, Z, F, S, $)
2Bad number formatตัวเลขหลังตัวอักษรขาดหายหรือผิดรูป เช่น G21X หรือ F1.2.3 แก้: ตรวจจุดทศนิยมและตัวเลขที่ตามหลังตัวอักษรทุกตัว
3Invalid statementคำสั่งระบบ $ ที่ GRBL ไม่รู้จัก เช่น $ABC หรือเฟิร์มแวร์รุ่นเก่าไม่รองรับคำสั่งใหม่ แก้: ดูรายการ $$ ว่ามีคีย์นั้นจริง และอัปเดตเฟิร์มแวร์ถ้าจำเป็น

กลุ่มที่ 2 — ค่าตั้งค่าและฮาร์ดแวร์ (4-7)

รหัสข้อความ GRBLสาเหตุและวิธีแก้
4Value < 0ใส่ค่าติดลบในช่องที่ต้องเป็นบวก เช่น $100=-250 แก้: ค่าอัตราเร็ว/สะสม (steps/mm, max rate, acceleration) ต้องเป็นบวกเสมอ ส่วนทิศทางกลับกันใช้ $3 (invert direction)
5Setting disabledสั่ง Homing ($H) แต่ยังไม่ได้เปิดฟังก์ชัน homing แก้: ตั้ง $22=1 ก่อน (ระวัง: ต้องเดินสายลิมิตสวิตช์ให้ครบ 3 แกนก่อน ไม่งั้นเครื่องจะวิ่งชน)
6Value < 3 usecตั้งเวลาพัลส์สเต็ป ($0) สั้นกว่า 3 ไมโครวินาที แก้: ใช้ $0=10 เป็นค่าเริ่มต้น (ไดรเวอร์ TB6600/DM542 ส่วนใหญ่ใช้ 5-10 usec)
7EEPROM read fail. Using defaultsอ่านค่าที่จำไว้ใน EEPROM ไม่ได้ GRBL จึงคืนค่าโรงงานให้ แก้: ตั้งค่า $$ ใหม่ทั้งชุดแล้วเก็บไว้เป็นไฟล์สำรอง — ถ้าเกิดซ้ำบ่อยอาจเป็นบอร์ดเริ่มเสีย

กลุ่มที่ 3 — เครื่องไม่พร้อม / ความปลอดภัย (8-10, 13)

รหัสข้อความ GRBLสาเหตุและวิธีแก้
8Not idleสั่งคำสั่ง $ ขณะเครื่องยัง RUN หรือ JOG อยู่ แก้: รอให้สถานะเป็น Idle ก่อน หรือกด Stop/Pause ให้จบงาน
9G-code lockเครื่องอยู่ในสถานะ Alarm หรือ Jog จึงไม่รับ G-code แก้: หาสาเหตุ Alarm (มักเป็นลิมิตชนหรือ homing ยังไม่ทำ) แล้วปลดด้วย $X หรือรีเซ็ต
10Homing not enabledเปิด Soft limit ($20=1) แต่ยังไม่เปิด Homing แก้: ตั้ง $22=1 ก่อน แล้วจึงเปิด $20
13Check Doorเซนเซอร์ประตูนิรภัยทำงาน (เฉพาะเครื่องที่ติดตั้ง) แก้: ปิดประตูให้สนิทแล้วกด Resume — อย่าตัดเซนเซอร์ทิ้ง

กลุ่มที่ 4 — ขีดจำกัดการเคลื่อนที่ (11, 12, 14-17)

รหัสข้อความ GRBLสาเหตุและวิธีแก้
11Line overflowบรรทัดคำสั่งยาวเกิน 80 ตัวอักษร (ข้อจำกัดของ GRBL) บรรทัดนั้นไม่ถูกรัน แก้: ตัดคอมเมนต์ (ข้อความหลัง ; ) ออก หรือแบ่งคำสั่งเป็นหลายบรรทัด
12Step rate > 30kHzค่าตั้งทำให้ความถี่พัลส์เกิน 30 kHz ที่ Arduino Uno รับไหว แก้: ลด $110/$111/$112 (max rate) ลง หรือลด steps/mm ถ้าตั้งเกินจริง
14Line length exceededบรรทัด build info หรือ startup line ยาวเกินที่ EEPROM เก็บได้ แก้: ย่อข้อความ $N0/$N1 ให้สั้นลง
15Travel exceededJog ออกนอกระยะที่ตั้งไว้ใน Soft limit แก้: ตรวจ $130/$131/$132 (max travel) ให้ตรงกับระยะจริงของเครื่อง หรือตั้ง Home ใหม่
16Invalid jog commandคำสั่ง Jog ไม่มี = หรือใส่ G-code ที่ห้ามปน แก้: รูปแบบที่ถูกคือ $J=G91X10F500
17Setting disabledเปิด Laser mode ($32=1) แต่ขาดสัญญาณ PWM แก้: ต่อขา PWM ของสปินเดิล/เลเซอร์ให้ถูก และตรวจว่าเฟิร์มแวร์เปิด VARIABLE_SPINDLE ไว้

กลุ่มที่ 5 — G-code ที่ GRBL ไม่รับ (20-38)

กลุ่มนี้คือเจอบ่อยที่สุดเวลานำไฟล์จาก CAM เข้ามา แล้วโปรแกรมสร้าง G-code ที่ GRBL ไม่รองรับ

รหัสข้อความ GRBLสาเหตุและวิธีแก้
20Unsupported commandGRBL ไม่รู้จักคำสั่งนั้น เช่น G-code เฉพาะเครื่อง Haas/Fanuc หรือ G-code ของ CNC รุ่นใหญ่ แก้: เลือก post-processor แบบ GRBL ในโปรแกรม CAM
21Modal group violationใส่คำสั่งที่อยู่กลุ่มเดียวกันซ้ำในบรรทัดเดียว เช่น G0 G1 X10 แก้: เหลือเพียงคำสั่งเดียวต่อกลุ่ม motion
22Undefined feed rateมีคำสั่งตัด (G1/G2/G3) แต่ยังไม่เคยกำหนด F เลย แก้: ใส่ F500 ก่อน หรือตั้งในไฟล์ตั้งแต่หัวงาน
23Invalid gcode ID:23คำสั่งนั้นต้องใช้จำนวนเต็ม (เช่น M6 T1) แต่ได้ค่าทศนิยม แก้: ตรวจค่า tool number / line number ให้เป็นจำนวนเต็ม
24Invalid gcode ID:24มีคำสั่งที่ใช้แกนพิกัดเกินหนึ่งคำสั่งในบรรทัดเดียว แก้: แยกเป็นคนละบรรทัด
25Invalid gcode ID:25เขียนตัวอักษรซ้ำในบรรทัดเดียว เช่น X10 X20 แก้: ให้เหลือค่าเดียวต่อแกน
26Invalid gcode ID:26คำสั่งที่ต้องมีพิกัด แต่ไม่มีแกนใดเลย เช่น G0 F500 แก้: เติมแกน เช่น G0 X10 Y10
27Invalid gcode ID:27ค่า N (หมายเลขบรรทัด) ผิดรูปแบบ แก้: ใช้ N10, N20 เป็นจำนวนเต็ม หรือตัด N ออกทั้งหมด
28Invalid gcode ID:28คำสั่งขาดค่าที่จำเป็น เช่น G4 (dwell) ไม่มี P แก้: เติมค่าให้ครบ เช่น G4 P1
29Invalid gcode ID:29ใช้ระบบพิกัด G59.x ซึ่ง GRBL ไม่รองรับ แก้: ใช้ G54-G56 เท่านั้น หรือตั้งงานใหม่ใน G54
30Invalid gcode ID:30ใช้ G53 (machine coordinate) คู่กับโหมดที่ไม่ใช่ G0/G1 แก้: ใช้ G53 เฉพาะตอน G0 หรือ G1
31Invalid gcode ID:31มีพิกัดแกนในบรรทัดที่ไม่มีคำสั่งใดใช้แกนนั้น เช่น M3 S1000 X10 แก้: ตัดพิกัดส่วนเกินออก
32Invalid gcode ID:32G2/G3 ต้องมีพิกัดอย่างน้อยหนึ่งแกนในระนาบ แก้: เติม X หรือ Y ให้ครบ
33Invalid gcode ID:33จุดปลายของคำสั่งเคลื่อนที่ผิด เช่นติดลบเกิน soft limit แก้: ตรวจพิกัดปลายทาง
34Invalid gcode ID:34ค่ารัศมีของส่วนโค้ง (R) ผิด — มักเล็กกว่าครึ่งระยะห่างระหว่างจุด แก้: ใช้ I/J แทน R หรือแก้รัศมีให้พอดี
35Invalid gcode ID:35G2/G3 ขาด I และ J (จุดศูนย์กลางส่วนโค้ง) แก้: เติม I.. J.. หรือใช้ R
36Invalid gcode ID:36มีค่าตัวเลขที่ไม่มีคำสั่งใดใช้ เช่น G21 100 แก้: ตัดค่าที่ลอยเกินออก
37Invalid gcode ID:37ใช้ G43.1 (dynamic tool length offset) แต่ไม่ได้กำหนดแกน tool length ไว้ แก้: ตั้งค่าแกนใน config ของเฟิร์มแวร์ หรือตัด G43.1 ออกถ้าไม่ใช้ ATC
38Invalid gcode ID:38หมายเลขเครื่องมือ (tool) เกินค่าที่รองรับ แก้: ใช้หมายเลขที่ GRBL รองรับ หรือใช้ระบบ fix tool แทน

กับดักที่เจอจริงหน้างาน

อาการที่เห็นสาเหตุจริงวิธีแก้
ไฟล์ G-code วิ่งได้ครึ่งทางแล้ว error:9 ต่อเนื่องมีลิมิตสวิตช์ชนระหว่างกัด หรือสปินเดิลสร้างสัญญาณรบกวนจนลิมิตทริปปลด $X แล้วหาสาเหตุสัญญาณรบกวน — เดินสายสัญญาณแยกจากสายสปินเดิล ใส่ตัวกรอง หรือต่อ pull-up
error:20 ทุกครั้งที่เริ่มงานCAM export เป็น G-code เฉพาะเครื่องอุตสาหกรรม (มี G28, G43, M6)เปลี่ยน post-processor ใน ArtCAM/FreeCAD เป็น GRBL และปิดฟังก์ชัน tool change
error:22 หลังหยุดงานแล้ว Resumeโปรแกรมส่ง G1 มาใหม่ แต่ไม่มี F ในบล็อกนั้นและไม่เคยตั้ง F มาก่อนใส่ F ทุกครั้งที่เรียก G1 ด้วยมือ หรือปล่อยให้ sender จัดการ resume แทน
กัดได้แต่ขนาดไม่ตรง ลองแก้ $100 แล้วขึ้น error:4พิมพ์ค่าติดลบ เพราะเข้าใจผิดว่าใช้ค่าลบกลับทิศค่าทั้งหมดต้องเป็นบวก กลับทิศใช้ $3 (invert direction mask)
กด Homing แล้วเครื่องไม่ขยับ ขึ้น error:5Homing ยังไม่เปิด ($22=0)ตั้ง $22=1 — แต่ต้องเดินสายลิมิตให้ครบก่อน ไม่งั้นเครื่องวิ่งชนขอบ
ตั้งค่าใหม่แล้วรีสตาร์ท ค่ากลับเป็นค่าเดิม + error:7EEPROM บนบอร์ดเริ่มเสียสำรองค่าด้วย $$ ไว้ในไฟล์ แล้วเปลี่ยนบอร์ดถ้าเกิดซ้ำ

สรุป

  1. เห็น error:N ให้เปิดตารางในหัวข้อที่ตรงกลุ่มก่อน ไม่ต้องเดา
  2. รหัส 1-3 คือคำสั่งผิด, 4-7 คือค่าตั้ง/ฮาร์ดแวร์, 8-17 คือเครื่องไม่พร้อม/เกินขีดจำกัด, 20-38 คือ G-code ที่ GRBL ไม่รับ
  3. ก่อนแก้ทุกครั้งให้สั่ง $$ (ค่าทั้งหมด), $G (โหมดปัจจุบัน), $# (พิกัดชดเชย) แล้วเก็บค่าไว้เป็นไฟล์สำรอง
  4. ถ้าเจอ error ที่ไม่ใช่ 38 ตัวนี้ (เช่น error:100 ขึ้นไป) นั่นคือ error จาก sender หรือโปรแกรม CAM ไม่ใช่จาก GRBL ให้ดูคู่มือโปรแกรมนั้น

ช่องทางการติดต่อ PanmaneeCNC